AZƏRBAYCAN VƏ TÜRKİYƏDƏ YENİ MALİYYƏ TEXNOLOGİYALARI VƏSTRATEJİ TƏTBİQLƏRİN MÜQAYİSƏLİ ANALİZİ

Cihan Tanrıöven, 
Prof. Dr. 
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversiteti (Türkiyə) 
Aytən İlham qızı Nadirova 
Mingəçevir Dövlət Universiteti 
Ankara Hacı Bayram Veli  Üniversitetinin (Türkiyə) doktorantı

Xülasə:
Məqalə hər iki ölkənin maliyyə sektorunda tətbiq olunan yeni texnologiyaların inkişafını,
strateji tətbiqlərini və bu sahədəki fərqlilikləri ətraflı şəkildə təhlil edir.
Azərbaycan və Türkiyə, maliyyə sektorunda rəqəmsal transformasiya istiqamətində müxtəlif
səylər göstərirlər. Türkiyə, xüsusilə fintech sahəsində qabaqcıl ölkələrdən biridir və bu sahədə bir
çox startap və innovativ tətbiqlər inkişaf etdirilmişdir. Azərbaycan isə son illərdə bu sahəyə daha çox
diqqət ayırmağa başlamış və müxtəlif dövlət proqramları ilə rəqəmsal bankçılıq və fintech sahələrini
inkişaf etdirməyə çalışır.
Türkiyədə, dövlətin fintech sahəsinə verdiyi dəstək, bu sahənin sürətli inkişafına səbəb
olmuşdur. Məsələn, “Fintech İstanbul” kimi təşəbbüslər, startapların inkişafını dəstəkləyir və
beynəlxalq əməkdaşlıqları təşviq edir. Azərbaycan isə “Fintech Azerbaijan” kimi təşəbbüslərlə bu
sahədəki inkişafını sürətləndirməyə çalışır.
Türkiyədə, süni intellekt və böyük verilənlər analizi kimi texnologiyalar, bank kredit risklərinin
idarə olunmasında geniş istifadə olunur. Bu yanaşmalar, kredit qərarlarının daha dəqiq və sürətli
qəbul edilməsini təmin edir. Azərbaycan isə bu sahədə pilot layihələr həyata keçirir və süni intellektin
potensialını araşdırır.
Hər iki ölkə, maliyyə məlumatlarının təhlükəsizliyini təmin etmək üçün müxtəlif tədbirlər görür.
Türkiyədə, “Elektron İmza” və “Məlumatların Şifrələnməsi” kimi texnologiyalar geniş tətbiq olunur.
Azərbaycan da bu sahədə beynəlxalq standartlara uyğun təhlükəsizlik tədbirləri tətbiq edir. Hər iki
ölkə üçün də fintech sahəsinin inkişafı böyük əhəmiyyət kəsb edir. Azərbaycan, beynəlxalq təcrübələri
nəzərə alaraq müvafiq tənzimləmə və dəstək mexanizmlərini inkişaf etdirməli, Türkiyə isə mövcud
üstünlüklərini daha da gücləndirərək regional liderliyini qorumağa çalışmalıdır.
Ümumilikdə, məqalə, hər iki ölkənin maliyyə texnologiyaları sahəsindəki inkişaflarını
müqayisəli şəkildə təqdim edir və bu sahənin gələcək inkişafı üçün strateji tövsiyələr verir.
Açar sözlər: Maliyyə exnologiyaları (fintech), Qəqəmsal Bankçılıq, Blokçeyn (blockchain),
Kibertəhlükəsizlik, Regtech və İnsurtech, Big Data Analitikası, Beynəlxalq Əməkdaşlıq