Ebru Halit kızı Kalan
Doktorant
Azerbaycan Devlet İktisat Üniversitesi (UNEC)
Özet: İslami finans sistemi, faiz yasağı, risk paylaşımı, varlığa dayalı finansman ve etik yatırım
ilkeleri üzerine inşa edilmiş alternatif bir finansal model olarak son kırk yılda önemli bir gelişim
göstermiştir. Küresel finans piyasalarında yaşanan krizler, sürdürülebilir finans anlayışının
güçlenmesi ve etik yatırım araçlarına yönelik talebin artması, İslami finans sektörünün uluslararası
ölçekte büyümesini hızlandırmıştır. Bu gelişim sürecinde katılım bankaları, yalnızca İslam
ülkelerinde değil, aynı zamanda Avrupa, Kuzey Amerika ve Asya-Pasifik bölgesinde de finansal
sistemin önemli aktörlerinden biri hâline gelmiştir.
Küresel İslami finans sistemi içerisinde katılım bankacılığının mevcut durumunu
değerlendirmek, uluslararası sermaye akımları üzerindeki etkisini incelemek ve sektörün karşı
karşıya bulunduğu temel sorunları analiz ederek politika önerileri geliştirmektir.
Katılım bankalarının özellikle sukuk piyasaları, altyapı yatırımlarının finansmanı, KOBİ’lerin
desteklenmesi ve finansal kapsayıcılığın artırılması yoluyla uluslararası sermaye hareketlerine
önemli katkılar sağladığını göstermektedir. Bununla birlikte farklı ülkelerdeki düzenleyici
çerçevelerin uyumsuzluğu, standartlaşma eksikliği, likidite yönetiminde yaşanan güçlükler ve nitelikli
insan kaynağı yetersizliği sektörün küresel rekabet gücünü sınırlayan temel sorunlar olarak öne
çıkmaktadır. Bu kapsamda uluslararası standartların güçlendirilmesi, dijital finans uygulamalarının
yaygınlaştırılması ve sürdürülebilir finans araçlarının geliştirilmesine yönelik politika önerileri
sunulmaktadır.
Anahtar Kelimeler: İslami finans, katılım bankacılığı, uluslararası sermaye akımları, sukuk,
finansal kapsayıcılık, sürdürülebilir finans